Parijs, Bibliothèque de l’Arsenal, Ms. 5088, f. 303v (detail)

Meester van Rambures

Frans boekverluchter uit de onmiddellijke omgeving van Simon Marmion, en werkzaam in Amiens rond 1450-1470. Ontleent zijn door Reynaud & Avril 1993, p. 93 gegeven naam aan een in Amiens bewaard gebleven getijdenboek met onder meer een kalender voor die stad, verlucht in opdracht van de Picardijnse edelman Jacques de Rambures (overleden 1488), raadsheer van Karel de Stoute en daarna van Lodewijk XI. Amiens was toen als hoofdstad van Picardië een deel van de Bourgondische Nederlanden. Wordt op basis van hetzelfde handschrift door Plummer 1982 ook genoemd de Meester van Amiens 200.

Parijs, Bibliothèque de l’Arsenal, Ms. 5088, f. 319r (detail)

De getijdenboeken van de Meester van Rambures vertonen een gevarieerde iconografie, maar hij leek toch vooral gespecialiseerd in historische en didactische boeken. De Meester van Rambures kende het werk van Rogier van der Weyden. Sommige van zijn getijdenboeken verraden onmiskenbaar de invloed van het Bladelin-altaar en het Columba-retabel van Rogier van der Weyden. De invloed is echter eerder iconografisch dan stilistisch; er blijft sprake van een Noord-Franse stijl. De Meester van Rambures tekende nogal gedrongen figuren met ovale gezichten. Zijn heldere koloriet is beperkt. Hij modelleert de gewaden niet met een netwerk van korte streepjes maar door middel van rechte penseelstreken. Donkerder tinten duiden de schaduwpartijen aan. De plooien breken scherp.

Catalogus
Amiens, Bibliothèque municipale
Ms 200 getijdenboek van Jacques de Rambures, Amiens, ca 1460-1470 alle miniaturen door Meester van Rambures, m.u.v. de annunciatie op f. 31 door medewerker van de Luxemburg Meester lit: Avril & Reynaud 1993, nr. 45||Smeyers 1998, p. 346-347||Nash 1999, nr. 1

Baltimore, Walters Art Gallery
Ms W 201 Jean de Wavrin, Chronique d’Angleterre, Brugge, ca 1470-1480 (andere delen uit dit handschrift in Den Haag, Koninklijke Bibliotheek, Ms 133 A 7, vols. 1-3 en Oxford, Bodleian Library, ms. Laud misc. 653; een fragment met de Zwarte Prins en de burgers van Calais in Londen, Sotheby’s, Catalogus 29 juni 2007, lot 12, is mogelijk eveneens afkomstig uit dit handschrift) lit: Los Angeles-London 2003, p. 256 en nt 10||Sotheby’s 29 juni 2007, lot 12

Berlijn, Staatliche Museen Preussischer Kulturbesitz
Hdschr 94 Valerius Maximus, Facta et dicta memorabilia, Amiens (?) ca 1420 en 1460 lit: Berlijn 1988, nr. 110
Kunstbibliothek, Lipp. Cd 1 Miroir du salut humain, ca 1450-70 lit: Berlijn 1975, nr. 130|| Smeyers 1998

Boulogne-sur-mer, Bibliothèque municipale
Ms 149 II Jacques de Guise, Histoire des nobles princes de Hainaut, ca 1465-70 lit: Winkler 1925, p. 161||Parijs 1955, nr. 316||Plummer 1982, p. 14, 15||Avril & Reynaud 1993, nr. 46||Smeyers 1998

Den Haag, Koninklijke Bibliotheek
Ms 133 A 7, vols. 1-3 Jean de Wavrin, Chronique d’Angleterre, Brugge, ca 1470-1480 (andere delen uit dit handschrift in Baltimore, Walters Art Gallery, ms. W 201 en Oxford, Bodleian Library, ms. Laud misc. 653; een fragment met de Zwarte Prins en de burgers van Calais in Londen, Sotheby’s, Catalogus 29 juni 2007, lot 12, is mogelijk eveneens afkomstig uit dit handschrift) lit: Los Angeles-London 2003, p. 256 en nt 10||Sotheby’s 29 juni 2007, lot 12

Den Haag, Museum Meermanno-Westreenianum
Ms 10 A 15 Biblia Pauperum, Hesdin of Amiens ca 1470-80, door navolger van de Meester van Rambures lit: Den Haag 2002, nr. 29, p. 68, 69

Londen, British Library
Ms add 19738 getijdenboek, Amiens ?, ca 1460-1480 lit: Avril & Reynaud 1993, p. 95
Ms Royal 15 D iv Quintus Curtius Rufus, Livre des fais d’Alexandre le grant (vertaling door Vasco Fernandes de Lucena), Amiens?, ca 1475-1480 lit: London 2011, nr. 149
Ms Royal 17 F iv Valerius Maximus, Faits et dits mémorables des romains (vert. door Simon de Hesdin en Nicolas de Gonesse van Facta et dicta memorabilia), Brugge, ca 1470, verluchting door Meester van Rambures en volgeling van Willem Vrelant lit: Los Angeles-London 2003, nr. 66

Londen, Sotheby’s
Catalogus 29 juni 2007, lot 12 fragment met de Zwarte Prins en de burgers van Calais in Londen uit een Jean de Wavrin, Chronique d’Angleterre, Brugge, ca 1470-1480, mogelijk afkomstig uit het handschrift dat thans verspreid is over Den Haag, Koninklijke Bibliotheek, Ms 133 A 7, vols. 1-3, Oxford, Bodleian Library, ms. Laud misc. 653 en Baltimore, Walters Art Gallery, Ms W 201 lit: Los Angeles-London 2003, p. 256 en nt 10|| Sotheby’s 29 juni 2007, lot 12

New Haven, Yale University, Beinecke Rare Book and Manuscript Library
Ms 427 Christine de Pisan, Livre des trois vertus, Hesdin?, ca 1460 lit: Cahn & Marrow 1978, p. 243-5, nr. 68, pl. 24||Plummer 1982, nr. 20

New York, Pierpont Morgan Library
Ms M 194 getijdenboek, Amiens?, ca 1460 lit: Plummer 1982, nr. 19|| Avril & Reynaud 1993, p. 95

Oxford, Bodleian Library
Ms Laud misc. 653 Jean de Wavrin, Chronique d’Angleterre, Brugge, ca 1470-1480 (andere delen uit dit handschrift in Den Haag, Koninklijke Bibliotheek, Ms 133 A 7, vols. 1-3 en Baltimore, Walters Art Gallery
Ms W 201; een fragment met de Zwarte Prins en de burgers van Calais in Londen, Sotheby’s, Catalogus 29 juni 2007, lot 12, is mogelijk eveneens afkomstig uit dit handschrift) lit: Los Angeles-London 2003, p. 256 en nt 10||Sotheby’s 29 juni 2007, lot 12

Parijs, Bibliothèque de l’Arsenal, Ms. 5088, f. 275r, 288r, 334v

Parijs, Bibliothèque de l’Arsenal
Ms 5087 en 5088 Jean Mansel, Histoire romaines (gemaakt voor Filips de Goede), Hesdin, ca 1455-60 verluchting door Loyset Liédet en Meester van Rambures: 5 grote miniaturen op het einde van ms 5088 (is de in andere literatuur genoemde meester uit de omgeving van Simon Marmion) lit: Winkler 1925, p. 194||2, p. 59-60, pl. XXVII|| Plummer 1982, p. 14, 15||Avril & Reynaud 1993, nr. 44||Voor overige literatuur zie onder: Loyset Liédet
Ms 5196 Valerius Maximus, Faits et dits mémorables des romains (vert. door Simon de Hesdin en Nicolas de Gonesse van Facta et dicta memorabilia), Brugge, ca 1470 verluchting openingsminiatuur op f. 1 door door Meester van Rambures, overige miniaturen in stijl van Willem Vrelant lit: Winkler 1925, p. 195||Avril & Reynaud 1993, nr. 47||Los Angeles-London 2003, p. 256

Wenen, Osterreichische Nationalbibliothek
Cod 2549 Roman de Girart de Roussillon, Brussel, na 1448 verluchting door Dreux Jehan/Meester van Girart de Roussillon, ook werk van Meester van Rambures? lit: Plummer 1982, p. 14, 15||Voor verdere literatuur zie onder: Dreux Jehan

Den Haag, Museum Meermanno Westreenianum, Ms 10 A 15, f. 21r, 21v, 22r

Literatuur
Winkler 1925, p. 161, 194, 195
Durrieu 1927, p. 59-60, pl. XXVII
Parijs 1955, nr. 316
Brussel 1959, nr. 65
Berlijn 1975, nr. 130
Cahn & Marrow 1978, p. 243-5, nr. 68, pl. 24
Plummer 1982, nrs. 19, 20, p. 14, 15
Berlijn 1988, nr. 110
Avril & Reynaud 1993, p. 93-97, nrs. 44, 45, 46,47
Smeyers 1998, p. 346-347
Nash 1999
Den Haag 2002, nr. 29, p. 68, 69
Los Angeles-London 2003, p. 255-6, nr. 66
Sotheby’s 29 juni 2007, lot 12
London 2011, nr. 149